ACTUALIDAD
Espainiako Estatuko abiadura handiko sareak (Europako zabalena da, 3.190 kilometro baititu zerbitzuan) arrakala bat du kontserbazio-gastuari dagokionez: datu ofizialen eta txosten teknikoen arabera, Frantziako Estatuak gastatzen duena baino %20-45 txikiagoa da. Garraio Ministerioaren, ADIFen, SNCF Réseauren eta Senatuaren datuek diotenez, Espainiako Gobernuak, kilometro bakoitzeko, 110.000 eurotik gora bideratu ditu abiadura handiko sarea mantentzeko; hau da, 437 milioi euro urtean. Alderaketa bat egite aldera, Frantziak, 2.748 kilometroko sarearekin, 140.000 eta 200.000 euro artean inbertitu ditu kilometro bakoitzeko, argitaratutako kalkuluek erakusten dutenez. SNCF Réseauk ez du, dena den, kilometro bakoitzeko gastu-zifra ofizialik argitaratzen.
Trenbide-inbertsioari buruzko alderaketa orokorrak irudi ez hain dramatiko bat ematen du, baina esanguratsua hala ere. ADIFek 4.826 milioi euro erabili zituen 2025eko azaroaren 30era bitartean; horietatik 2.400 baino gehiago sare konbentzionalera bideratu ziren, eta 2.300 bat abiadura handiko sarera. SNCF Réseauk, bestalde, 5.600 milioiko inbertsio gordina deklaratu zuen 2025ean: 3.200 milioi izan ziren ustez sarea berregokitzeko eta modernizatzeko, eta 1.000 milioi proiektu handietarako. Aldea %10-15 ingurukoa baino ez da Espainiako eta Frantziako estatuen artean, eta konparazioa ez da zehazki homogeneoa, Espainiako kopurua 11 hilabetekoa baita eta Frantziakoa ekitaldi osokoa. Hala ere, alderik handiena kontserbazioan dago: Espainiako Estatuak kilometroko 110.000 euro gastatzen ditu AVE sarea mantentzeko, eta Frantziak, berriz, 140.000 eta 200.000 euro artean.
Oscar Puente Espainiako Garraio ministroak berak, 2026ko urtarrilean Senatuan aitortu zuen "Frantziak edo Belgikak" Espainiak baino gehiago inbertitzen dutela mantentze-lanetan, baina zehaztu zuen Italiak gutxiago gastatzen duela eta Espainia Europako batez bestekoaren gainetik dagoela.
Alde hori bat dator, gainera, Espainiako Gobernuak azken urteotan bere trenbide-inbertsioa areagoatu izanarekin. Senatuaren arabera, 2017an 1.700 milioi euro inbertitu ziren, eta 2025ean 5.000 milioi baino gehiago. Baina finantza-apustu horrek ez du konpontzen kontserbazio-lanei lotutako arrakala, hain zuzen ere, zerbitzuaren segurtasunari eta fidagarritasunari gehien eragiten dion kapitulua. Espainiako Estatuko azpiegituraren luzeerak, Frantziakoak baino 450 kilometro gehiago baititu ia, kilometro bakoitzeko gastua lausotzen du eta abiadura handiko sarea desabantaila erlatiboko posizio batean uzten du.
Ondorio defendagarriena da, eskuragarri dauden datuen arabera, mantenuari eta berritzeari buruzko eten iraunkor bat dagoela abiadura handiko sareko kilometro bakoitzeko, eta Frantziako Estatuak Espainiakoak baino baliabide gehiago bideratzen dituela, bosten bat eta ia erdiaren artean. Azken urteetan istripu hilgarriak izan dituen sare batekoa da errealitate hori, eta sindikatu batzuek urteak daramatzate bidearen egoeraz eta hainbat eremutan abiadura murrizteko beharraz ohartarazten.
