ACTUALIDAD
Gatazka sozialen ziklo berri bat bizitzen ari da Europa. Irailaren 15etik urriaren 23ra bitartean, gutxienez 177 protesta edo manifestazio izan dira hamabi herrialdetan. Euroaren krisiaren udazken gogorrenetan hilean izaten ziren 190 protestekin pareka daiteke kopuru hori, El País-ek jasotako erregistroen arabera. Frantzia, Espainia, Italia, Portugal eta Belgika bezalako estatuek mobilizazioen %80 biltzen dituzte.
Aldarrikapen komunek etxebizitza, hezkuntza eta bizitzaren kostua barne hartzen dituzte, berezitasun batekin: Albanian eta Serbian ustelkeria da ardatza, eta Alemanian berrarmatzearen aurkako jarrera. Ikasleak eta gazteak izan dira protesten hasierako motorra, baina sindikatu, irakasle eta kolektibo sozialek bat egin dute. Dena den, honakoa ez da mugimendu koordinatu bat, gabezia materialen konbergentzia bat baizik.
Frantziako Estatua: ikasle-protestak abiapuntu
Frantziako Estatua bihurtu da ezinegonaren eta borrokaren epizentroa. Ikasturte hasieran, irakasle falta salatzeko ikasle-protestek Emmanuel Macronen gobernuaren aurkako mobilizazio orokor bat eragin zuten. Urriaren 17an, bestalde, gutxienez 550.000 pertsona bildu ziren bizitzaren garestitzearen kontrako protestetan (Barne Ministerioaren datuak), eta 2.000 atxilotu baino gehiago izan ziren. Urriaren 24an, 70.000 agentetik gorako polizia-dispositiboaren eta manifestazio ez-sindikalen debekuaren ondorioz, 1.000 atxiloketa inguru izan ziren estatu osoan, agintaritzen arabera.
Espainiako Estatua: etxebizitza-krisia
Espainiako Estatuan, sindikatu nagusiak greba orokorra deitzera eraman ditu etxebizitza-krisiak, Maricarmenen etxegabetzearen eta Madrilgo kanpaldiaren ondoren. Azaroaren 11n izango da greba, higiezinen espekulazioaren aurka eta bizitzaren kostuaren aurka. Hego Euskal Herrian, gehiengo sindikalak eta etxebizitza-sindikatuek egin dute deialdia elkarrekin, hiru aldarrirekin: espekulatzaileen espropiazioa, espekulazioaren debekua eta behar sozialen araberako planifikazioa.
Portugal, Italia, Grezia, Belgika eta Albania
Portugalen, Poliziak etxebizitza-eskubidearen aldeko Lisboako eta Portoko kanpalekuak hustu zituen, 55 pertsona atxilotuz eta bi zaurituz. Manifestariek kanpaldiari ekin zioten berriro, mehatxuak mehatxu.
Italian, milaka gazte atera ziren kalera Erroman, Milanen, Turinen eta Napolin, bizitzaren kostuaren eta berrarmatzearen aurka. Poliziak bederatzi pertsona atxilotu eta 371 atxiki zituen aldi baterako, horietatik 110 adingabeak.
Grezian, 10.000 pertsonak baino gehiagok egin zuten bat irakasleen eta ikasleen grebarekin Atenasen, eta kanpaldiak egin zituzten Parlamentuaren aurrean alokairu merkeak eta hezkuntza-finantzaketa gehiago eskatzeko.
Belgikan, eskualde frankofonoko ikasleek aurrekontuen murrizketen eta tasen igoeraren aurka protesta egin dute berriki. Liskarrak eta atxiloketak izan dira Liejan.
Albania, bestalde, flandestarren iraultza berezia bizitzen ari da: ustelkeriaren aurkako ikasle-protestek eta erreserba natural baten lagapenak istiluak eragin dituzte. Suteak piztu dira Hezkuntza Ministerioan eta 300 zauritu baino gehiago izan dira, agintaritzen arabera.
Serbia: ikasle-zerrenda nagusi hauteskundeetan
Hala ere, Serbiako kasua da denetan esanguratsuena. Ia bi urtez izan dira ustelkeriaren eta gobernuaren aurkako protestak, ikasle-mugimendua buru zela: Novi Sad geltokian 2024an jazotakoa izan zen abiapuntua, azpiegitura behera etorri eta hamasei pertsona hil ondoren.
Urriaren 25eko hauteskundeetan, ikasleen zerrenda nagusitu da. Aleksandar
Vučićek porrota onartu du eta oposizioko koalizioak 135 eta 140 eserleku artean lortuko dituela azaldu du, CeSID/Ipsos eta CRTAren proiekzioen arabera. Mugimenduak, lider formalik gabe eta erabaki asanblearioekin, protesta sozial bat gobernura eramatea lortu du, azken urteotan Europan ikusi gabeko zerbait.
