AKTUALITATEA / Iranen aurkako eraso inperialista
AEBekin negoziazioak eten ditu Iranek Suitzan
Teherango ordezkaritzak Bürgenstockeko goi-bilera utzi zuen, Trumpek erasora jotzeko mehatxu berriak egin ostean; Ormuzko itsas-trafikoak berehala egin zuen behera atzo.
2026eko ekainaren 22 - 07:02
AEBekin negoziazioak eten ditu Iranek Suitzan
— ARGAZKIA aa.com

Atzo, Irango Errepublika Islamikoaren ordezkaritzak modu gogorrean eten zituen AEBekin Bürgenstocken (Suitza) izaten ari ziren aldebiko elkarrizketak. IRNA Irango albiste-agentzia ofizialak jakitera eman duenez, Teherango ordezkariek bileratik alde egiteko erabakia hartu zuten Qatarreko bitartekariarekin bildu eta berehala, Donald Trumpek publikoki egindako mehatxu berriei erantzuteko. Negoziazioak Qatarren eta Pakistanen bitartekaritza bateratuarekin hasi ziren goizean, bilera bananduekin, eta ondoren izan zen aurreko asteazkenean sinatutako akordio-memorandumaren ezarpena koordinatzeko bilera multilaterala. Akordio horrek barne hartzen zuen fronte guztietan gerra amaitzea, Libanon barne.

Bilera tentsio-unez beteta egon zen, adibidez, Qatarreko negoziazio-taldeko liderrak nahita egin baitzion entzungor AEBetako ordezkari JD Vanceri, bideo batean ikusi denez. 

Trumpek Truth Social plataforman mezu bat argitaratu ostean hasi zen elkarrizketen kolapsoa. Mezu horretan, presidenteak mehatxu egin zion Irani, "berriro ere gogor kolpatuko zuela" esanez; "joan den astean egin bezala, baina indartsuago, Errepublika Islamikoak finantzatutako aliatuak atxilotzen ez baditu eta eskualdean arazoak sortzea saihesten ez badu". Handik ordu gutxira, Fox News telebista-kateari eskainitako elkarrizketa batean, agintari estatubatuarrak presioa areagotu zuen: Teherani adierazi zion, Ormuzko itsasartea ixten bazuen, irandarrek ez dutela "herrialderik izango, ezta eurenera itzultzeko aukerarik ere", Suitzan dagoen talde diplomatikoari aipamen zuzena eginez. Etxe Zuriaren jarrera hori kontraesanean sartu zen JD Vance AEBetako presidenteordeak izandako jarrerarekin, Bürgenstockeko elkarrizketetan parte hartu baitzuen, eta aldez aurretik "aldebiko harremanetan aro berri bat" irekitzeko aukera defendatu baizuen, indarkeriak Libanon izan duen eraginari garrantzia kenduz eta aurrerapausoak eman zirela ziurtatuz.

Bestalde, Mohamed Baqer Qalibaf Parlamentuko presidente eta Irango negoziazio-taldeko buruak garrantzia kendu zien Trumpen adierazpenei, eta ziurtatu zuen bere herrialdeko Indar Armatuak "Washingtonen edozein ekintza militarri erantzuteko prest" daudela. Irango buruzagiak AEBetako Gobernuari ohartarazi zion hobe litzatekeela "euren adierazpenak zaintzea", eta, "haiek hitz egin arren, Teherango agintariek" ekintzara jotzen dutela. Goi-bilera bertan behera uztea agindu aurretik, Irango Atzerri Ministerioak berretsi zuen herrialdearen programa nuklearra ez zela lehen elkarrizketa-txandan jorratuko, eta bilerak memorandumaren ezarpenera mugatuko zirela. Horren ondorengo edozein aurrerapen posible Estatu Batuek Libanon su-eten eraginkorra bermatzeak baldintzatuko lukeela gaineratu zuen. Izan ere, martxotik, bertan operazio militarrak ditu martxan Israelek, eta larunbatean 47 pertsona erail zituzten Israelen bonbardaketetan.

Eguneko tirabira tekniko eta komertzialeko puntu nagusia Ormuzko itsasarteari begirakoa izan zen. Iranek formalki jakinarazi zuen berriz itxiko zuela itsas-pasabide hori, Libanoko operazio militarrek jarraitu izanaren errepresalia gisa, eta Fars albiste-agentziak, barne-mailako iturri militar bat aipatuz, baieztatu zuen eten egin zutela merkataritza-ontzientzako zirkulazio-baimen berriak ematea, beste abisu bat izan arte. AEBetako Gobernuak blokeoaren benetako eraginkortasuna modu publikoan zalantzan jarri zuten arren, Reuters agentziak jasotako nabigazio-datu komertzialek zirkulazioaren berehalako paralisia islatu zuten, zehaztuz, Teheranen iragarpen ofizialaren ondoren, "petrolio-ontzi txiki batek bakarrik zeharkatu zuela itsasartea transpondedoreak aktibatuta". Itxiera tekniko horrek petrolioaren nazioarteko prezioaren beheranzko joera gelditzeko arriskua dakar, behera egin baitzuen joan den asteazkenean memoranduma sinatu ondoren.